“Door een gesprek aan te gaan, doorbreek je de cirkel en open je de deur naar hulp”

Dieuwertje

Dieuwertje werkt als operationeel specialist Zorg & Veiligheid bij de Politie Eenheid Den Haag. Zij gaat over verschillende thema’s op het snijvlak van Zorg & Veiligheid in haar werkgebied bij de politie, waaronder kindermishandeling. Zij is proces verantwoordelijk voor 5 teams in een van de districten van Den Haag en heeft vanuit die rol geregeld gesprekken over kindermishandeling. Welke belangrijke tips en adviezen geeft zij alle professionals die te maken kunnen krijgen met kindermishandeling mee?

Tip 1: Weet dat mishandeling vaak uit onmacht gebeurt

Dieuwertje is opgeleid tot maatschappelijk werker en heeft bijna 10 jaar ervaring in de jeugdzorg voordat ze overstapte naar de politie. Haar achtergrond heeft een grote invloed op hoe ze in haar huidige rol naar kindermishandeling kijkt, met zorg voor zowel ouder als kind: “Ik geloof dat niemand wil dat het thuis niet goed gaat, niemand of in ieder geval bijna niemand, staat op met de gedachte: “Ik wil mijn kind vandaag beschadigen. ” Kindermishandeling komt volgens Dieuwertje eigenlijk altijd voort uit een bepaalde vorm van onmacht. Denk aan armoede, schulden, werkloosheid, maar ook relatieproblemen. ‘’Als hiervan sprake is, zie je dat vaak terug in het gedrag van ouders. Ze zijn angstig, boos of trekken zich terug. In gesprekken geven ze aan dat het hen te veel wordt of dat ze niet rond kunnen komen. En soms is er ook sprake van letsel bij de kinderen, zoals blauwe plekken.”  

Tip 2: Alles is bespreekbaar vanuit een zorgperspectief

Hoewel Dieuwertje vooral op de achtergrond de teams op dit thema aanstuurt, coacht in gespreksvoering, en meedenkt over wat betekenisvol is voor gezinnen, gaat ze bij ernstige zaken zelf ook nog wel eens mee naar mensen thuis om het gesprek te voeren. “Soms zie ik dat mensen het lastig vinden om het gesprek over kindermishandeling aan te gaan. Ik geef ze dan altijd mee om simpelweg te benoemen wat ze zien vanuit zorgoogpunt, niet vanuit oordeel of kritiek. Mijn ervaring leert dat je alles bespreekbaar kunt maken als je aangeeft “ik maak me zorgen” en daardoor de aansluiting zoekt met de ouders. Die aansluiting met ouders is belangrijk, omdat je graag met hen wil samenwerken.’’

Tip 3: Stel je de veiligheid van het kind centraal

In het zoeken naar aansluiting met ouders is het volgens Dieuwertje wel belangrijk dat je als professionals een professionele afstand bewaart: “In sommige gevallen zijn collega’s juist zo empathisch en begaan met een ouder die het zwaar heeft dat ze vergeten om door te vragen naar de gevolgen die de mishandeling heeft op een kind. Dat is iets waar professionals alert op moeten zijn, want de veiligheid van het kind staat altijd centraal. In elke casus is het onze taak om de acute onveiligheid van kinderen te stoppen. Daar moeten we voor doen wat nodig is en dat is echt maatwerk.’’

Tip 4: Doe geen beloftes dat je vertrouwelijke informatie niet zult delen

Een ander aspect dat Dieuwertje bij professionals, zoals leerkrachten, ziet, is dat ook zij moeite hebben om kindermishandeling bespreekbaar te maken bij een leerling, professionals of ouders. “Ze zijn bang om hun vertrouwensband met een leerling en/of ouders te breken wanneer een kind de leerkracht in vertrouwen vertelt dat er iets aan de hand is.’’ Toch is het volgens Dieuwertje belangrijk om nooit te beloven dat je iets niet zult delen. “Die belofte kun je immers niet waarmaken als er een onveiligheidsaspect meespeelt.’’ 

Tip 5: Weet dat een gesprek een wezenlijk verschil kan maken

Dieuwertje vervolgt: “Op kindermishandeling heerst een groot taboe. Er heerst veel schaamte bij de ouders. Door een gesprek aan te gaan over dit onderwerp, doorbreek je die cirkel, je opent de deur naar hulp. Soms zie je dat er hulpverlening actief is om het gezin te helpen. Als de ouders geen veiligheid kunnen bieden, dan zijn de professionals heel belangrijk om het veiliger te kunnen maken voor het kind. En soms zie je dat de mishandeling helemaal stopt en dat de sfeer verbetert doordat de spanning thuis afneemt. Dat zijn de mooiste gevallen.”